Regionalna ekonomska integracija priprema za članstvo u EU
Predsjednica Privredne komore Crne Gore i clanica Upravnog odbora Komorskog investicionog foruma ZB6 dr Nina Drakić učestvovala je u radu Regionalne AEO konferencije u Beogradu, na kojoj su se okupili predstavnici carina i privrednici koji posluju na Zapadnom Balkanu i u okvirima CEFTA-e. Konferencija je dio redovnog dijaloga o daljoj perspektivi programa Ovlašćenih privrednih subjekata (AEO), i njegovog uticaja na prosperitet ekonomija Zapadnog Balkana i CEFTA-e.
„Regionalna ekonomska integracija članica CEFTA-e je od suštinskog značaja za izgradnju prosperitetnih ekonomija koje će podsticati trgovinu, konkurentnost i investicije i pripremiti preduzeća i građane regiona za članstvo u Evropskoj uniji (EU). Uspostavljanje i uzajamno priznavanje programa Ovlašćenih privrednih subjekata (AEO), kao prvog programa zasnovanog na povjerenju i međusobnom priznavanju dostizanja evropskih standarda, ima veliku stratešku vrijednost za privrede CEFTA-e. Ovo podstiče regionalnu, kao i integraciju u EU“, zaključeno je na Konferenciji.
Predsjednica Drakić istakla je da je jačanje saradnje i partnerstva carinskih uprava i poslovne zajednice posebno važno za unapređenje i pojednostavljenje carinskih formalnosti radi boljeg povezivanja tržišta CEFTA-e, u cilju smanjenja troškova poslovanja i povećanja konkurentnosti ovih privreda.
„Privredni rast zavisi od dobrog zakonodavnog i formalnog okvira, ali možda još više od pratećih dobro uspostavljenih operativnih procedura koje treba da ispuni svaka privredna djelatnost. Puna primjena AEO statusa uz obezbjeđivanje svih koristi koje on pruža i uzajamno priznavanje statusa u svim CEFTA članicama oslobodila bi privredne subjekte u zemljama korisnicama plaćanja do jedne četvrtine operativnih troškova“, dodala je ona.
Konferenciju Regionalne Asocijacije Ovlašćenih privrednih subjekata (AEO) pod nazivom „Unapređenje AEO programa u regionu – Prihvatanje kulture digitalnih podataka za stalna poboljšanja, poboljšanu transparentnost, ojačano partnerstvo i otpornost”, otvorila je Tanja Bošković, menadžerka projekta u GIZ-u. Navela je da je ovaj događaj važan za procjenu izazova u vođenju Programa Ovlašćenih privrednih subjekata (AEO) širom svijeta, kao i za zajedničko istraživanje mogućnosti za veći nivo olakšavanja trgovine u regionu.
„Ovi programi se stalno evaluiraju širom svijeta, koristeći podatke za poboljšanje inputa i fokusiranje na poboljšanje programa. Za unaprijeđenje programa i za uvođenje kulture podataka u ovaj sektor, učešće privatnog sektora je ključno, ali da bismo krenuli dalje, oslanjamo se na efikasnije javno-privatne konsultacije i korišćenje znanja oba sektora” , naglasila je.
Emanuele Žiofre, ambasador i šef Delegacije Evropske unije u Srbiji je istakao da je regionalna ekonomska integracija suštinski element u obezbjeđivanju budućeg prosperiteta Regiona i vitalni element integracije u Evropsku uniju.
„Ovo će pomoći regionu na brojne načine, uključujući jačanje ekonomskog rasta, privlačenje investicija, poboljšanje obrazovanja i mogućnosti zapošljavanja”, ocijenio je on.
Žiofre je podsjetio da Evropska unija finansira projekat koji je posvećen njegovanju odnosa između poreskih vlasti i privrednih subjekata, čime se podstiču brže carinske kontrole i inspekcije, što je ključ za veću regionalnu ekonomsku integraciju.
Anke Konrad, ambasadorka Savezne Republike Njemačke u Srbiji je ocijenila da Berlinski samit pokazuje posvećenost podršci integraciji regiona i njegovom napredovanju ka EU. „Implementacija programa ovlašćenihprivrednih subjekata (AEO) je od suštinskog značaja za sprovođenje prioriteta regionalne ekonomske integracije za dovođenje privreda CEFTA-e na jedinstveno evropsko tržište“, navela je ona. „Vidimo to kao veoma naprednu inicijativu za ispunjavanje kriterijuma za bržu i bezbjedniju trgovinu, zasnovanu na propisima koji treba da stvore predvidljiv ambijent za poslovanje i pripreme privrede CEFTA da krenu naprijed, ka članstvu u EU“, naglasila je Konrad.
Branko Radujko, Generalni direktor Uprave carina Srbije je kazao da je danas, kad je svijet suočen sa velikom neizvjesnošću i kada je snabdijevanje najvažnijim robama otežano, veoma važno da se carinski postupci odvijaju brzo i bezbjedno.
Vladimir Bajić, generalni direktor Uprave carina Crne Gore je istakao da crnogorski privredni subjekti posluju najčešće sa kompanijama u regionu i da je sljedeća aktivnost koju Crna Gora namjerava da pokrene validacija AEO u skladu sa Odlukom CEFTA Sekretarijata, kako bi imaoci AEO statusa uživali povlastice i u CEFTA ugovornim stranama. „Tek tada, nakon međusobnog priznavanja AEO programa, kompanije mogu ostvariti prave benefite, posebno ako sarađuju sa kompanijama u regionu koje takođe imaju ovaj status“, ocijenio je on.
Danijela Gačević, predstavnica CEFTA Sekretarijata je naglasila da je u agendi Ovlašćenih privrednih subjekata postignuto mnogo, dok je Tijana Stefanović, predsjednica regionalne AEO Asocijacije ocijenila da funkcionalni AEO programi u regionu sa opipljivim benefitima pružaju priliku za značajan razvoj trgovine i ekonomija čitavog CEFTA regiona.
Tokom dvodnevne konferencije, na veliki broj tema koje se tiču unapređenja saradnje administracija u regionu i kompanija zarad poboljšanja uslova za trgovinu u okvirima CEFTA-e, govorili su visoki predstavnici carina iz regiona, kompanija koje su stekle prestižni AEO status, kao i predstavnici novoformirane regionalne AEO Asocijacije. Pored toga, okupljeni su imali priliku da čuju iskustva Carina Evrope i svijeta i AEO udruženja (Brazil, Peru, SAD).
Konferenciju Regionalne AEO Asocijacije podržao je Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammen arbeit (GIZ) koji u ime Evropske unije (EU) i Njemačkog Saveznog ministartsva za ekonomsku saradnju i razvoj (BMZ) sprovodi projekat “Podrška regionalnoj ekonomskoj integraciji”.
